المنسوب لإمام الرضا ( ع ) ( مترجم : نصير الدين امير صادقى )
191
طب الرضا ( ع ) - طب و بهداشت از امام رضا ( ع ) ( فارسي )
تغيير آب و هوا و اثر ذلك التغير في الصور فاذا كان معتدلا اعتدلت امزجة الابدان و صلحت تصرفات الامزجة في الحركات الطبيعية . ( 1 ) نشانه آن تغيير در ظاهر بدن آشكار مىشود پس اگر هوا معتدل باشد مزاجهاى بدنها نيز معتدل مىشود و تصرفات طبيعى مزاجها در حركات طبيعيه درست واقع ميگردد . صور جمع صورت به معناى رخ آدمى است و نيز ممكن است كه مراد صور و ظواهر مطلق اجسام يا خصوص بدنهاى ما باشد كه بر اثر تغيير و تبدل اخلاط تغيير مىيابد . بدن ما از عناصرى تركيب شده كه مخزن آنها زمين و آب است ، مزاج هر آب و خاكى در هواى آنجا خود نمائى مىكند بنا بر اين مزاج مردم هر آب و خاكى در هواى آنجا خودنمائى مىكند بنا بر اين مزاج مردم هر آب و خاكى را بايد از هواى آنجا شناخت و از طرفى چنان كه در پيش گذشت مقصود از سردى و گرمى طبيعى غير از آن است كه بقوه لمس و ميزان الحراره شناخته مىشود بلكه امرى است كه عقل آن را از روى آثار اعتبار مىكند . لذا براى شناختن آن نيروى مخفى بايد بظواهر اجسام مراجعه كرد . طبيب دانا از دقت در ظاهر بدن بيمار ، رنگ پوست ، وضع قيافه و اسكلت ، طرز نگاه و حركت و حرف زدن و خصوصيات ديگر او مىفهمد كه او تحت تأثير چگونه طبيعتى قرار گرفته است